User Name  Password
Forumi Amantin
Make a donation click here. Your support will help us remove ads and upload local images, etc.
Title: Vath Koreshi
Forumi Amantin   Letërsia shqipe
Hop to: 
Views:234     
New Topic New Poll
<<Previous ThreadNext Thread>>
Page 1 / 1    
AuthorComment
Amantin
 Author    



Rank:Diamond Member!

Score: 625
Posts: 625
Registered: 07/10/2012
Time spent: 23 hours

(Date Posted:13/10/2012 00:17)
Share to: Facebook Twitter MSN linkedin google yahoo

VATH KORESHI
(1936-2006)


Vath Koreshi ka lindur në 7 Maj të vitit 1936 në qytetin e Lushnjës .
Diplomohet në Fakultetin e Gjuhë-Letërsisë në Universitetin e Tiranës më 1964. Pas diplomimit fillon punën si gazetar në gazetën “Zëri i Rinisë” dhe më pas në gazetën “Drita”. Në vitin 1974 fillon bashkëpunimi i tij si skenarist me Kinostudion "Shqipëria e Re". Të shumta do jenë skenarët që ai do të shkruaj duke filluar që nga skenari i tij i parë në vitin 1974 tek filmi “Rrugë të bardha” e më pas në filma të tjerë si p.sh.: “Gjeneral gramafoni” në vitin 1978 me të cilin fiton edhe Kupën e Festivalit të Filmit si “Skenari më i mirë”, “Liri a vdekje” në vitin 1979, “Në kufi të dy legjendave” në vitin 1981, “Besa e kuqe” në vitin 1982, “Nata e parë e lirisë” në vitin 1987, “Botë e padukshme” në vitin 1987 etj. Një nga skenarët e tij të fundit, ai i filmit “Syri Magjik” në vitin 1995, do të marrë Çmimin “Saadeddin Wahbaa” për “Skenarin më të mirë” Cairo International Film Festival në vitin 2005. Në fushën e letërsisë ka shkruar edhe shumë libra si p.sh.ërmbledhjet me tregime “Kur zunë shirat e vjeshtës”, “Toka në hijen e shtëpive”, “Ndërrimi i qiejve”, novelat “Dasma e Sakos”, “Balada e Kurbinit” mbi bazën e të cilave ka shkruar edhe skenarët filmave me të njëjtin titull,romanet “Dy të shtunat e Suzanës”, “Mars”, “Mali mbi kënetë” etj. Nga viti 1987 e deri në vitin 1991 ai ishte Drejtor i Drejtorisë së Arteve në Ministrinë e Kulturës, Rinisë dhe Sporteve për të kaluar më pas në postin e Ministrit të kësaj Ministrie post që do ta lejë në vitin 1992. Po në këtë vit bëhet Drejtor i revistës "Art" deri në vitin 1995 për të kaluar në të njëjtin post në Shtëpisë Botuese “Onufri”. Ka qenë deputet për Partinë Socialiste në legjislaturën e XVI-të nga viti 2001 deri në vitin 2005.
Ndahet nga jeta dhe familja e tij në Itali në vitin 2006.
Për meritat e tij të veçanta artistike Vath Koreshi është vlerësuar në 19 Maj 2008 nga Presidenti i Republikës së Shqipërisë, z. Bamir Topi, duke i akorduar (pas vdekjes), një nga Urdhrat më të lartë të Republikës së Shqipërisë, Urdhrin “Nderi i Kombit” me motivacionin: “Personalitet i shquar i kulturës kombëtare, me kontribut shumë të rëndësishëm në letërsinë bashkëkohore dhe në kinematografinë shqiptare, në zhvillimin dhe pasurimin e tyre me vepra elitare”.
Bashkia e Tiranës në vitin 2006 ka titulluar njërën prej rrugëve të Kryeqytetit me emrin e tij në nderim të veprës së këtij shkrimtari.

Skenarist

Film Artistik

2006 - Etjet e Kosovës
2005 - Syri magjik
1999 - Porta Eva
1998 - Dasma e Sakos
1990 - Balada e Kurbinit
1987 - Botë e padukshme
1987 - Nata e parë e lirisë
1985 - Enveri Ynë
1982 - Besa e kuqe
1981 - Në kufi të dy legjendave
1981 - Plaku dhe hasmi
1981 - Agimet e Stinës së Madhe (Film TV)
1979 - Liri a vdekje
1978 - Gjeneral gramafoni
1978 - Nga mesi i errësirës
1974 - Rrugë të bardha

Film Dokumentar

2005 - Të Bekuarit
2005 - Bir
2005 - O Çoban
2005 - Në kërkim të Hafize Leskovikut

Shkrimtar

Tregime

“Kur zunë shirat e vjeshtës”
“Toka në hijen e shtëpive”
“Ndërrimi i qiejve”
“Tregime të zgjedhura”
“I dashuri i saj i parë”
“Ujku dhe Uilli”

Novela

“Dasma e Sakos”
“Balada e Kurbinit”
“Konomea”
“Pelegrinët e Samarkandës”
“Rrugë për larg”

Romane

“Dy të shtunat e Suzanës”
“Mars”
“Mali mbi kënetë”
“Haxhiu i Frakullës”
“Rrugë për larg”
“Balada e Kurbinit”
“Requiem për një grua”
“Njė grua me tė verdha në pyllin e Buddha-s”
“Çafka”

Çmime e Tituj

19 Maj 2008

Urdhrin
“Nderi i Kombit”


i akorduar (pas vdekjes) nga Presidenti i Republikës së Shqipërisë , Bamir Topi,me motivacionin: “Personalitet i shquar i kulturës kombëtare, me kontribut shumë të rëndësishëm në letërsinë bashkëkohore dhe në kinematografinë shqiptare, në zhvillimin dhe pasurimin e tyre me vepra elitare”.

2005
Çmimin “Saadeddin Wahbaa”
për “Skenarin më të mirë” për filmin “Syri Magjik”
në Festivalin Ndërkombëtar të Filmit në Kajro (Cairo International Film Festival) të zhvilluar në Kajro, Egjipt në vitin 2005.

23 Prill 1983
Kupa e Festivalit
për Skenarin e filmit “Besa e kuqe”
në Festivalin e V-të të Filmit Shqiptar të zhvilluar në Tiranë 19 deri në datën 23 Prill të vitit 1983.

28 Prill 1979
Kupa e Festivalit
për Skenarin e filmit “Gjeneral gramafoni”
në Festivalin e III-të të Filmit Shqiptar të zhvilluar në Tiranë nga data 21deri në 28 Prill 1979.
usertype:1
Amantin
Share to: Facebook Twitter MSN linkedin google yahoo 1# 



Rank:Diamond Member!

Score:625
Posts:625
Registered:07/10/2012
Time spent: 23 hours

RE:Vath Koreshi
(Date Posted:13/10/2012 00:17)

Vath KORESHI




Shtëpia Bethoven
(tregim)






Ndërsa ndërronim këmbët herë mbas here nga mërzia, domethënë ndërsa herë hidhnim të djathtën mbi të majtën dhe herë bënim të kundërtën, miku im, Mana, tha:
- Te paktën të ishte Sofija.
Sikur tha: "Ç'dreqin kemi qe nuk flasim?" Foli me rënkim, me dëshpërimin e atij që s'di ç'të bëjë nga asgjëja. Më dukej i shpërqendruar, sytë sikur i ndërronin ngjyrë, u ikte e blerta dhe vendin e zinte një gri e lëngësht.
- Në rrugën e lumit, - tha.- Nuk është një shesh afër fabrikës se miellit? Që janë ato dy ndërtesat e verdha ku ka qenë rekrutimi?
Po, mor Mana, por po na pinin mizat në atë me nder bar- restorant bërë me gurë dhe pajisur me orendi karakteristike. Na kishte rraskapitur një vapë e keqe dhe e padurueshme dhe si të bëja të duroja edhe histori tani? U mundova t'i ikja shikimit të tij, por ai e kishte prere që të mos më ndahej. U kthye sërish te Sofija.
- Një drogmene, - tha. - Një narkotike me fytyrë të vrarë dhe sy nervozë. E kishe vënë re? E tharë dhe krejt e shkundur nga mishi, me cigare ne buze dhe, sigurisht, me kollën me vete.
Sofija ishte një mësuese muzike, protagoniste në një ngjarje që kishte ndodhur midis saj, pianistit Lukë dhe ish të fejuarës së tij, koristes Viktori, së cilës shkurt i thërrisnin Viko. Kishim qenë të heshtur e të mërzitur gjer në atë çast, por ja, Mana ia kishte nisur asaj ligjërate për një gjë që e dinin të gjithë. Nuk e mora vesh se ç'qejf qe ky, sidomos përmes asaj vape që po na shkrinte. Më pyeti (mbasi bëri përshkrimin e një pjese të periferisë së qytetit) se a e mbaja mend kthinën që kishte pasur Luka matanë ndërtesave të rekrutimit? Unë i thash po (ç'pyetje ish kjo, kthinën e Lukes e dinin të gjithë), por Mana kaq donte, i mjaftonte sikur edhe një tundje e lehtë e kokës që të ndjehej në rregull me bashkëbiseduesin. Dyqind metër karshi saj, vazhdoi ai në të tijen, ishte shtëpia e Vikos dhe Sofija, që po luante mendsh mbas Lukës, shkoi e iu lut që t'i jepte aty një dhomë me qera. Të dyja nuk ishin më të reja. Vikoja kishte qenë e fejuara e Lukës që nuk u martua kurrë, kurse Sofija qe gruaja që po bënte njëzet vjet që qe ndarë nga i shoqi. Vikoja banonte fili në shtëpinë e saj të madhe e të vjetër dhe dora dorës Sofja ia gjeti anën t'i merrte me qera një dhomë aty të fuste kokën brenda. Vikoja ia dha, se çdo të humbte në atë katananë e saj, që i ngjante një anijeje të përmbysur mbetur në mol? Shtëpi me ca si direkë e me ca si kthina rreth e rreth, me një çati të sajuar gjysmë me tjegulla e gjysmë me llamarinë, shtëpi artistësh, ç'i do llafet. Mori një dhomë aty dhe shkaku dukej qartë: të ishte pranë Lukës. Vikoja, dikur aq e bukur dhe delikate, ishte bërë një nënole e rreptë, me një zë të trashë prej burri. Një mister që nuk dihej si e çonte jetën midis atyre vjetërsirave... a të kujtohet Vikoja, e fejuara e Lukës? Ti e di Lukën?
Ja, një histori të tillë nisi të më tirte, një gjë që ruan farën e kureshtjes edhe kur njihet e dihet nga të gjithë. Si nuk mori ndonjë përgjigje nga unë, tha përsëri:
- E di Lukën, pse nuk më thua po ?
- Jo,- i thashë unë, enkas ta ngacmoja. - Nuk di ndonjë Lukë.
- Ah, ti kërkon të tallesh, - ma priti me pezmin e njeriut që e kanë fyer kot së koti.
Unë vërvita të djathtën mbi të majtën dhe Manas iu deshën disa çaste ta treste një hije pakënaqësie që i shkaktova. Pastaj (sigurisht, ku i rrihej Manas?) vazhdoi përsëri:
- Si e futen Lukën në burg, Vikos, që ishte në korin e Operas atëherë, iu vardis ai që i binte timpanit në orkestër, histori për të qeshur gjithaq, por s'paskësh qenë tamam ashtu. Vikoja luante mendësh mbas Lukës dhe ia pohoi këtë me zë të lartë edhe në sallën e gjygjit. "Të dua, Lukë!" i bërtiti, kur e pa në bankën e të akuzuarve të ligur e të qethur. Ndonjë edhe shqeu sytë, por Vikoja tregoi faqeza të gjithëve se s'do të hiqte dorë nga Luka edhe sikur të vdiste. Por me kë bënte kokëfortësi?! E zhdukën nga faqja e dheut dhe me kaq humbi, kurse ne nuk ditëm gjë. S'ditëm, por edhe sikur të dinim, s'ishte ndonjë çudi të humbte e fejuara e një njeriu që e kishin futur në burg me aq bujë. Do ta kishin çuar në ndonjë punë tjetër, thamë, s'u pa më Vikoja ne skenë, për shkak të Lukës, sigurisht.
Ndërkohë që fliste Mana, m'u kujtua një burrë i ri i shkretë që e quanin Sandrino. Ai kishte. vdekur e qe harruar tani, por kishte qenë ndër ata amantët fatzinj që digjej për Vikon. Vikoja ishte atëherë një bukuri e rrallë dhe Sandrinoja pat lajthitur krejt mbas saj. Bënin qyfyre djemtë e rinj me të, por ai ishte i lumtur. Rrinte te dera e Teatrit sa ta shihte një çikë Vikon, sa t'i jepte një buzëqeshje, duke përkulur atë trupin e tij të hollë e të vogël dhe kaq ishte e gjitha. I kishte shkuar syri te mishi i bardhë i Vikos te gjorit dhe te flokët e saj pis të zinj.
- Iku jeta e tyre,- m'i 'ndërpreu mendimet Mana. - Ajo kohë s'kthehet. Lukën e kane lënë keq edhe tani dhe s'është i zoti për asgjë. Shtatëmbëdhjetë vjet burg dhe përsëri i fundit?! As shtëpi, as punë, nuk dihet me se rron.
- Ndoshta i bie pianos në ndonjë bar, - thashë unë.
- Pianos? Pikërisht prandaj edhe thashë "të paktën të ishte Sofija". S'ke si ia bën kësaj mërzie, - u çart papritur ai. - Pastaj edhe kësaj vape. Sikur të zinte një shi, do të dilja jashtë të lagesha si dordolecët e ujit.
Ky Mana ja kështu të mahniste me këto kapërcime trallisëse. Ç'lidhje kishte pianoja e Lukës me dëshirën e tij për t'u lagur ne shi?
- Një marrëdhënie e paparë, - erdh e u përqendrua Mana. Përfytyro Vikon të bërë zhele, gjithë atë bukuri, që dihet se si i shkoi jeta nëpër internime. Nisi me përdhunimin që i bëri shoferi, ai që çonte ujin me autobot në kampin e të burgosurve. U bë ortak me kapterin ai horr shofer dhe jeta e Vikos shkoi keq e më keq. E vërvitën kamp më kamp neper internime; sa pa mbërritur mire diku, e çonin ne një vend tjetër dhe s'ka dyshim se qe çështje dinjiteti, kur Luka u lirua nga burgu dhe shkoi dhe e gjeti Vikon ne shtëpinë e saj. Por Vikoja nuk e pranoi. E quajti veten të padenjë të mblidhej së bashku me të. Nuk jam Vikoja unë, i tha, shko dhe gjeje Vikon ku e ke! Qe si një lloj qortimi ky nga ana e saj ngaqë për shkak te tij e kishte pësuar ashtu. Nuk ishte më ajo Vikoja e parë, sikur i thoshte, por edhe ai nuk ishte Luka. Mbase më ndryshe puna e tij, por sidoqoftë edhe ai nuk ishte Luka. Kur nuk kishte qenë e zonja ta mbronte veten, sikur i thoshte, nuk i duhej ajo lloj ujdie tani. Më mirë të rronin me një kujtim, ehu, kishte ikur jeta. Dhe Luka, i sëmurë dhe i pafuqi, mori atë kthinë me qira as dyqind metra përballë shtëpisë se saj, te ndërtesat e rekrutimit. Përfytyro gjithë atë njeri! U mbyll brenda dhe askush nuk e dinte se si i kalonte ditët. S'merret me mend se perse u suall Vikoja
ashtu, ndoshta nga dëshpërimi. Ndoshta nga një dëshpërim i madh qe bie një dashuri e madhe e humbur.
- Ti se ç'ke, - i thashë Manas. - Po më tregon një gjë që e dine të gjithë.
- Ah, e ditkan te gjithë! - Mana nxori gjuhën të më përqeshte. - Mërzi totale, çfarë mund te kern tjetër! Asgjë. Një kënete ku s'lëviz asgjë. Njerëzit rendin te fitojnë, te shqyejnë njeri-tjetrin. Sulet vëllai kundër vëllait dhe askush nuk mendon më për shpirtin. Po vdes shpirti e s'ka me Sofi, s'ka me Lukë e Viko. Ja se ç'kam, ç'të kem tjetër! Me se ta mbush ketë hiç, kur nuk ndodh asgjë? Nuk e ve re? Asgjë nuk ndodh. Ti pret të të shfaqet diçka dhe asgjë nuk shfaqet... unë do te flisja për marrëdhëniet e Sofise me Vikon, asnjeri nuk ka treguar për ketë. Asnjeri nuk e ka ditur shkakun e afrimit te tyre dhe shkaku ka qenë Luka, dashuria e të dyjave për Lukën. A e dije ti ketë?
- Verret? - ia prita unë, duke u treguar tashmë i dorëzuar.
- Qe kur ishin të reja, tha Mana, që kur Luka qe i fejuar me Vikon, kurse Sofija ishte atëherë nusja e prokurorit. Ajo e dashuronte në heshtje Luken. Ai qe bërë ëndrra e saj, ideja fikse. Nuk besoj se është me munduese dashuria e një vajze te re sesa ajo e një gruaje qe i ka këmbët te lidhura. Sidomos te lidhura me një njeri si prokurori, ti e di... Dëgjo, sikur te lëviznim që ketej? Gjejmë ndonjë vend me te freskët, këtu te zihet fryma. Shkojmë tek ajo tavolina tjetër.
Mana i mori pjatat dhe gotat dhe i çoi te një tavolinë prane dritares.
- Merre me mend, - tha, - Gjithë ato bukuri të dikurshme, si Vikoja dhe Sofija, te katandisur si mas me keq . Vikoja, që e ka lëshuar veten, vishet si me lecka, çuditërisht nga një grua e pafjalë dhe e ngathët është herë e rreptë dhe noprane! Kurse Sofija është tharë e nxirë, pi duhan vazhdimisht dhe vazhdimisht të duket sikur diçka i qan dhe i dridhet në shpirt. Për to tani ka një të tashme që nuk ekziston, një të tashme që nuk vlen për asgjë. Sofija ka shkuar te Vikoja dhe kështu gjenin rast për te folur për atë kohë të largët. Vikoja e ka pranuar këtë gjë, ndonëse e djeg përbrenda një xhelozi dhe nje inat i pafashitur.
Kështu jane gjërat, ç'i do skemat dhe a e kuptojmë dot ne shpirtin tonë? Luka përbënte ngjarje... si të ta shpjegoj, ti e mban mend Lukën si dilte në skenë, i gjate, i bukur, me ato leshra te dredhura si të një gruaje, pothuaj magjik, sidomos kur ekzekutonte "Koncertin Nr. l për Piano dhe Orkestër" te Çajkovskit. Domethënë përbënte diçka të veçante, një gjë që të mbetej në mend, një ngjarje. Kur e dëgjoje thoshe me vete se ndodh diçka, unë kështu e kuptoj, një gjë që vjen e hyn tek ty. Një virtuoz i bie pianos dhe ti ndjen se diçka ka ndodhur, s'e di konkretisht se çfarë, por diçka ka ndodhur dhe jeta është bërë më e plotë dhe më e gëzuar. Cila do të qe ajo grua që nuk do ta donte Lukën? Sidomos një mësuese muzike si Sofija! Sofija qe çmendej mbas jetës se artisteve: Bethoven; Moxart, Shubert. Pastaj për Shopenin e sëmurë, qe qe për shume kohe ne meshiren e Zhorzh Sandit, të kësaj shkrimtareje me pseudonim emrin e një burri. Ah, ti e di sa e egër ishte treguar ajo kundër Shopenit! Nuk e aprovonte veprimin e saj që kishte nxjerrë në rrugë një gjeni si ai, sidomos në një kohe kur ky, i shtrirë në shtratin e vdekjes, kishte pasur aq shumë nevojë për të.
Nuk ndjente pikë droje të fliste hapur për dashurinë e saj të pafajshme. I kishte thënë Vikos që në natën e parë që kishte shkuar në shtëpinë e saj, se e kishte pasur zili që kishte qenë e fejuara e tij. I tregoi për një natë në Teatër, kur Luka, mbas një suksesi vërtet të plotë dhe kur i kishin dhuruar aq shumë lule, ishte përkulur dhe e kishte tërhequr Vikon nga plateja lart ne skenë dhe atje e kishte përqafuar ne sytë e të gjithëve. Vikoja qe dorëzuar para këtij miklimi të sedrës dhe i vinte mirë të tregonte edhe ajo histori nga dashuria e saj me Lukën.
Nisi kështu një marrëdhënie mes dy grash që nuk u rrihej më vetëm, por hero shkonte njëra e hero vinte tjetra dhe, si bëheshin to dyja, si merrnin filxhanët e kafesë no dorë dhe i rrufitnin, nisnin e flisnin për Lukën. Ia niste Sofija, që tregonte me një pasion te veçantë, kurse Vikoja shikonte në një kënd të kthinës dhe dëgjonte fjalët e saj, që ishin si një balsam për shpirtin e saj të vrarë. Ia kishte dashur shumë Luken Sofja, ndoshta më shumë se vetë ajo.
Erdhi një kohë aq e çuditshme, kur ato u ridashuruan me Lukën. Zemrat nisën t'u rrahin përsëri si atëherë. Merre me mend, edhe po rinoheshin. Një ditë Vikoja mbështolli flokët bishtkali si në ato vite kur ishte në kor, kurse Sofija zbriti nga kthina e saj e veshur me një fustan të gjelbër të erret dhe në gjoks kishte vënë një trëndafil bojë alle. Vikoja nxori një shishe liker dhe ca biskota, u ulën në një dhomë që qe ujdisur për miq me një kanape të vjeter dhe me një tavolinë servisi dhe aty, mbasi pinë nga një gotë, u mallëngjyen aq shumë sa që nuk mundën t'ia fshihnin dot lotët njëra tjetrës.
Por pastaj ia behu ndarja aq e papritur dhe aq e menjëhershme. Një mbrëmje, teksa kishin folur si për herë me një lloj malli dhe enderritje, e qepën gojën papritur dhe ndjen se u qe gjalluar në shpirt një gjë përcëlluese dhe e rëndë Vikos iu ndez drita e armiqësisë, kurse Sonja u ndje e braktisur. U ndanë, duke bërë kujdes se mos thonin ndonjë gjë më shumë për Lukën, domethënëë mos ndonjëra tregonte se e donte më shumë se tjetra, mbasi po të ndodhte kjo, atëherë do të shpërthente një sherr që e parandjenin se do të qe shumë i ashpër.
Si u ndanë kështu, secila nisi të mendojë vetë për vete, të mbyllura ne ato kthinat e tyre. Lukën s'e kishin as dyqind metër larg, por asnjëra e as tjetra nuk guxonte të shkonte tek ai. Nuk e dinin se ç'bënte atje i drobitur nga sëmundja. Sofija s'e kishte njohur kurrë nga afër, nuk pat biseduar kurrë me të, kurse Vikoja, mbasi s'e pat qasur të rronin bashkë, s'mund të shkelte më në pragun e tij.
Por ishte e pamundur ta duronin gjatë ate gjendje. Sofija kalonte çdo ditë nëpër ca kallurëme të rrjepur pranë shtëpisë së tij dhe shikonte morine e dritareve e të syrëzve me qepene të pluhurosur me shpresë se mos
kushedi e shihte rastësisht. Por Luken nuk e pat parë kurrë. Një dritare, që thoshin se ishte e tija, rrinte vazhdimisht e mbyllur nga një grilë që kishte qenë dikur e gjelber, por që qe çngjyrosur, nxirë e shkatërruar tani. Ja, as dyqind hapa dhe mbrrije tek ai, në një kohë që kishte njëzet vjet që e digjte dëshira për ta takuar. Kishte qenë e pamundur, kishte ikur gjithë ajo kohë në pritje të një dite që nuk vinte kurrë. Në fillim kishte qenë në mes Vikoja, pastaj ai burg aq i gjatë.
Jo, nuk mund të duronte më Sofija dhe një mbasdite, kur të gjithë bënin gjumin e drekës, veshi fustanin e gjelbër me trendafil bojë alle dhe, ndërsa zemra i rrihte sikur do t'i çahej në kraharor, u nis. Hyri nëpër ca labirinthe oborresh që të çonin te Luka, dy plaka i treguan rrugën nga duhej të kalonte dhe ajo ndjehej aq e shashtisur, sa i thoshte vetes se ishte më keq sesa një vajze e re që shkon në takim për herë të parë. Trokiti në derën e tij dhe nga brenda dëgjoi zërin e zvargur të Lukës që i tha "Hyr!".
Ai rrinte shtrirë në një krevat të vjetër me kokën mbështetur në jastëkët e vënë te përkrerësja. Ishte i drobitur dhe nuk po shquante dot se kush kishte ardhë tek ai. Sytë e mëdhenj, dikur aq të bukur, i qenë futur në gropëzat e thelIa dhe i digjeshin si nga ethet. "Dua të bisedoj me ju", i tha Sofija. Atij i rrëshqiti një nënqeshje në fytyrë dhe puliti qepallat, sikur ta kishte pushtuar prehja. Mbas një hopi i çeli sërisht sytë dhe i ktheu nga ajo. "Jeni ju?", i tha në një mënyrë të tille që Sofisë iu duk tepër intime. Kërceu dhe i tha me një zë që i mbytej nga mekja: "Më njhni? Ju më njihni?". "Po, jeni ju, - ia kishte kthyer Luka me sytë e pulitur, si i zhytur në një kohë të largët, - Jeni ju". Sikur i thoshte: "Ju që kishit rënë në dashuri me mua, por që nuk patëm rast të flisnim ndonjëherë".
Kjo kishte qenë shkatërruese për Sofinë dhe nuk kishte mundur të përmbahej më. "Më njihni?! Më njihni?!", i kishte britur dhe ishte gati t'i hidhej në gjoks. T'i hidhej dhe ta merrte pranë vetes, t'ia kapte duart e t'ia puthte. Pastaj t'i lutej me përgjërirn. Që ta pranonte të rrinte me të gjithe jeten, deri në vdekje. "Më lini të rri këtu me ju!" i thirri, duke u dridhur e tera. Pastaj i kishte rrëfyer me një tiradë të gjatë se e kishte dashur aq shumë sa që, kur i shoqi dha atë denim aq të rëndë për të, ajo kish nisur ta urrente, gjersa kishte ardhë dita e lumtur që e kishte ndarë. Si mund të dënohej një njeri si ty, i tha, dhe pse? Vetëm e vetëm sepse ekzekutove ne piano ca pjesë të Bethovenit sipas Bart Bakarakut, i cili konsiderohej si një modernist i rrezikshëm. 0 kuje, 0 tmerr, shih se çfarë shtaze! Si mund të rrija më me atë njeri? Jo, kurrën e kurrës. Sidomos mbas asaj që ai me pyeti nje herë se ç'kisha që isha bërë ashtu mbas burgosjes tuaj? Por unë as që pyeta dhe i thashë se isha bërë ashtu ngaqë ju dashuroja. Dhe që atëherë s'kish patur asnjë njeri tjetër në zemër veç Lukës. Kështu i kishte folur si te shfrynte një duf dhe Luka qe pikëlluar shumë përpara shpirtit të saj. Dukej fare qartë se qe e semurë dhe e marrosur nga dashuria për të. Luka, duke tundur kokën në menyre dramatike, perfytyro leshrat e tija të dendura, të gjata dhe të thinjura krejt, ata sytë e mëdhenj bojë kafe në të errët me një shkëlqim prej të sëmuri, fytyrën e tij të hequr, të zverdhur nga burgu me xigoma të kercyera që i jepnin hijeshinë e një aktori, pra, tek tundte kokën kështu në mënyrë dramatike, kishte bërë shenjë me gisht nga ana e murit si për të treguar diçka në mënyrë të fshehtë dhe i kishte thënë: "Jam në të ikur". Prapa, në mur, ishte nje pllakat me Nurejevin, në një skenë nga baleti Zhizel. Tartari fluturues, balerini më i madh i të gjitha kohërave, kishte qenë mik me të, kishin jetuar bashkë në një konvikt të Petërburgut për disa vjet, por tani Nurejevi po bënte kohë që kishte vdekur. Kur kishte qenë student edhe ai, si Nurejevi, i kishte bërë pedagogët ta duartrokisnin mbas një ekzekutimi virtuoz në piano. Nurejevi kishte vdekur, pra kishte ikur në rrugën pa kthim, dhe ja tani edhe Luka, edhe ai ishte në të ikur. Sofija e kishte kuptuar se çfarë i thoshte, lotët i binin si breshër, sepse ai sikur psherëtinte për fatin e tij dhe i thoshte se s'donte të gënjente njeri për ca ditë jetë që i kishin mbetur. E kishin kapur Sofinë ca të dridhura konvulsive, donte të qante me ulurimë, por s'mundej. Ishte ngritur dhe kishte ikur si e mbërthyer nga ngerçi i vdekjes.
Edhe Vikoja. Edhe ajo do të bente po atë gjë dhe në të njëjtën mënyrë si Sofija. Domethënë, ashtu si kishte shkuar Sofija fshehurazi saj, do të shkonte edhe ajo te Luka fshehurazi Sofisë. U nis me mendjen t'i thoshte fjalët më të bukura. T'i kërkonte ndjesë që s'e kishte pranuar në shtëpi, të qante pëpara tij për të lehtësuar shpirtin dhe ta merrte me vete në shtëpinë e saj e t'i thoshte se nuk do të ndaheshin më kurrën e kurrës. Por, sa kishte shkuar te Luka, të gjitha i kishin dalë tjetër për tjetër. S'dihet se për çfarë shkaku, por, në vend të atyreve që kishte menduar se do t'i thoshte, fjalë pas fjale, kishte dalë te sherri. I kishte thënë se kishte qenë ai që qe bërë shkak që u qe prishur jeta ashtu, kishte qenë faji i tij që nuk e kishte ruajtur veten dhe ishin marrë në qafë kot së koti. Kushedi se si i vinin së thelli ato fjalë që nuk e kishte menduar kurrë se do t'ia thoshte Lukës ndonjë ditë. Ai e shikonte me sy të çuditur, të vrarë dhe me një nënqeshje gjithë brengë. Mbase kujtonte Vikon atëherë në gjyq të skuqur flakë, të tronditur dhe gati t'i sulej kujtdo që do të guxonte të prekte Lukën? Ndoshta kujtonte sa zemer i kishte dhënë, kur kishte thirrur mes heshtjes dhe frikës së njerezve në sallë të gjyqit: "Të dua, Lukë!" Ç'ishte kjo Viko tani, si qe bërë ajo ashtu ?!
Vikoja kishte ikur nga Luka duke qarë dhe pa ditur se si të ngushellohej. Erdhi dhe u mbyll në shtepi dhe nuk dha shenjë më në ishte e gjalle apo jo...
Mana e qepi dhe foli një copë herë me vete. Unë mendova se e la me aq atë histori të dhimbshme, por ai u hodh në një degë tjetër dhe nisi të më tregojë për xhuboksin e Sofisë. Sofia, mbas zënkës që pati me Vikon, kishte ikur nga shtëpija e saj dhe, mbasi nuk qe dukur kund për disa kohë, ishte kthyer përsëri në atë lagje të humbur, që Mana i thoshte periferi. Tani fjalën "periferi" ai e përdorte në mënyrë metaforike. Isha i bindur për këtë, ky kishte qenë edhe shkaku që e kishte nisur atë tregim anës e anës. E kishte nisur me historinë e vjetër te Sofisë me Vikon për të dalë te një barrakë që ndërtoi Sofija. Foli për Klod Debysi, tha se Sofija ishte e çmendur mbas muzikës se tij dhe nisi te flas pastaj për "Hëna zhduket mbas tempullit qe s'është më" dhe për përfytyrimet që të ngjall një muzikë që të zbret në shpirt si mister, si ngjyrë, si largësi. Pastaj përqeshi veten dhe tha se nuk ishte as më shumë e as më pak veç një banor i periferisë, një nga ata "bohemët" që jeta e kishte hedhur nga qendra në skaj. Nuk i bënte dot ballë qendrës. Qendra tani qe mbushur me matrapazë dyqanesh, me matrapazë gazetash, me matrapazë politik , me matrapaze shtetërorë. Qendra qe mbushur me pluhur e me zhurmë te çmendurish, me rrëmujë e berihajë që as që pyeste më për kurrfarë shpitti. Ajo që ndodh ne qendër është një centrifugë që s'do' t'ia dijë për një shpirt delikat, por e hedh në periferi si plehrat, si gjithë mbeturinat. Një artist, një violinist i një orkestre sinfonike, siç ishte ai, nuk mund të hahej me asnjërin nga ata të qendrës, ata e mundnin. E quanin edhe të marre kur e shihnin me kutinë e violinës nën sqetull. Edhe Sofinë po ashtu e kishte mundur jeta. Ajo kishte prurë aty atë xhuboks, një klithme për një gjë që kishte zënë ta mbulojë pluhuri, një thirrje për t'u përmendur. Mana bëhet përqeshës në atë dëshpërim që e ka zënë.
- Ah, qendra, perc, - ia bell. - Atje ndërtohet lloj- lloj pallati, lloj- lloj hoteli, por nuk ekziston asnjë lloj kujtese për godinat, ke vënë re? Ato marrin një kuptim kur lidhen me botën e shpirtit. Shih për shembull një barrakë të shtrembër me një gjë aq të veçante pranë një gjeniu të semurë si Luka...
Mana skuqet i tëri dhe sytë i erren si një qiell i mbyllur nga retë. Ai ka një keqardhje të pafund që njerezit nuk dijne t'i vleresojnë disa gjëra. Mbas prishjes me Vikon dhe mbas asaj që i kishte ndodhur me Lukën, Sofija ishte zhdukur për disa kohë dhe ishte shfaqur sërish në një pasdite me diell që të digjte. Qe fare e shkatërruar. Qe nxirë e qe tharë edhe më keq, cigaren s'e hiqte nga buza dhe kishte prurë me vete nja dy si biçim punëtoresh a si biçm hamejsh, të cileve u jepte lloj- lloj urdhrash. Kishin filluar të hapnin një cope vend në një shesh që kishte qenë me plehra, diku në mesin e ca godinave që ndërtoheshin, diku mes një restoranti dhe një moteli me fasade nga rruga. Sajuan një truall të vogel, prunë një karroce me dërrasa dhe askush nuk pyeti se ç'do të bëhej aty. Zgëqe të tilla ndërtoheshin kudo, sidomos në periferi, për të cilët as që pyeste kush. Sofija ndërtoi aty barrakën e vogel me dërrasa, një bar ku do të shërbente vetë dhe pruri një xhuboks, një si arkë me mekanizmin e ngrehjes e me altoparlantet që kushedi se ku i kishte gjetur. Gjithçka sikur mori hijen e një kohe të largët me atë kuti teneqeje të zezë me dy altoparlantët që i hapeshin si hinka anash dhe sidomos me nje tabelë të vënë në hyrje të derës, ku shkruhej "Shtepia Bethoven". Një tabelë e bërë me shkronja gotike nga nje piktor, me ca viza te perdredhura të verdha te arta, që të kujtonin pentagramin e muzikës. Shumë as që e dinin aty se kush qe ky Bethoveni dhe pse ishte ajo shtepi e tij. Par erdhi një pasdite, për të cilën është nisur Mana të tregojë, pra erdhi një çast kur Sofija, pasi e kishte kurdisur xhuboksin dhe kishte vënë në të një pllakë me Sinfoninë Nr.6 të Bethovenit, pastaj, si e kishte hapur dhe e kishte ngritur në maksimum volumin e tij, që dëgjuar buçima e orkestres që të trondiste. Sofia kishte dalë te dera dhe shikonte e priste të shihte se çfarë do të ndodhte. Sikur reshtën zhurmat, sikur u prenë lëvizjet para asaj buçime orkestre dhe gjithçka po mbulohej me një dritë magjike. Muzika përhapej si një erë me freski dhe sa vinte e behej më e fortë. Njerëzit mbanin këmbët e linin punët, dikush çelte derën e oborrit a kanastat e dritares.
- Përfytyro, - tha Mana me sytë e ndezur, - ato shtëpi të vjetra, njerëzit e fishkur nga asgjëja, gjithçka e përgjumur dhe banale, karroca që gërvëlijnë dhe shkarkojnë grumbuj plehrash në periferi. Një Bethoven që i mbulon të gjitha, del si nga qielli me një gjë hyjnore që kërkon të përtërijë dhe të gjallëroje gjithçka. Sofija thërret me shpirt Lukën, do që ta zgjojë dhe ta ribëjë, thërret teë vijë përsëri një çast që ai të dalë nga vdekja e tij dhe të eci drejt saj, drejt Sofisë që i dridhet shpirti nga malli. Të vijë me ata flokët e gjata që ia shpupurit era dhe me ata sytë e tij të bukur. A ka vrull më të madh shpirtëror se ai që të pushton duke dëgjuar atë muzikë që ka vërshuar mbi atë gri të vdekur dhe mbi atë pluhur të skajeve të qytetit? Sikur vërshojnë erëra e ujëra dhe sikur shushurijnë pyje, mbushet gjithçka me frymë e me gëzim që, o Zot, ku kanë fryrë edhe një herë tjetër ashtu? Si nuk qenë lëkundur me parë ashtu kurora lulesh e maja drurësh, si nuk kishte rendur nëpër livadhe erë e lagësht e një mati pas shiut, ku pikojnë pika dhe shtillen re të bardha në një qiell pafundësisht të kthjellët dhe pafundësisht të kaltër? E jashtëzakonshme! - thotë Mana i përlotur nga fjalët e veta. - Kjo është ngjarje, kështu mund të thuash se ndodh diçka...
Në këtë çast, kur Mana qe përndezur kështu, zuri të bjerë një shi i ngrohtë vere. Kishte fryrë një erë që nuk e kishim vënë re, jashtë qe ngritur pluhuri dhe vërtiteshin shtjella dhe në toke binin pika të mëdha. Mana sikur i harroi të gjitha. Mana u çmend kur vuri re shugullimën e drurëve dhe shtjellimin e shiut. Vetëtiu nëpër qiellin e vrenjtur.
- Zuri?! - kërceu e pyeti të zotin e bar-restorantit që dremiste te banaku.
- Ja, erdhi, - tha ai, i zgjuar e i përmendur.
Mana u hodh me vrull dhe doli përjashta. Qe bërë më keq se një kalama, e kishte pasur të vertetë dëshirën të lagej si dordolec. Lëshoi një britmë dhe rendi nëpër kallurëmet drejt ures. Ndurkaq shiu binte i rëndë, i ngrohtë, i vrullshëm. Po ndjeja se ai shi më kishte shpëtuar nga diçka që s'doja të zihej me gojë. Po të mos kishte zënë shiu, Mana do të ishte duke më treguar tani se si ia prishën Sofisë "Shtëpinë Bethoven". Vëllezërit e Vikos, të tmerrshmit. Thanë se ishte pronë e tyre trualli i atij bari, do të bënin aty një supermarket, dhe s'pyetën për kërkënd. Ky shi më kishte shpëtuar nga trishtimi që të kap, kur përfytyron se si i vënë kazmën barrakës dhe si e hedhin xhuboksin jashtë. Edhe Mana prandaj pat kërcyer ashtu nga vendi, me siguri kishte dashur edhe ai të shpetonte nga kjo gjë e trishtme. Por mbase edhe nga që të ngjallen shpresa në një ditë të tillë me shi. Të ngjan se diçka do të ndodhë, se diçka do të vijë e do të shfaqet, mbasi të pushojnë pikat e shiut dhe mbasi të reshtë lëkundja e drurëve nëpër mjegull. Mbase një dritë tjetër do ta ketë pushtuar qiellin, thua, mbase diçka e tillë si e blertë bojë manushaqe...

T-Observer.


(Message edited by Amantin On 13/10/2012 00:18)
usertype:1 tt= 0
Support us

Create free forum and click the links below and your donations will make a difference here.

www.dinodirect.com

A Huge Online Store for Various Cool Gadgets, Accessories: Laser Pointer, Bluetooth Headset, Cell Phone Jammer, MP3 Players, Spy Cameras, Soccer Jersey, Window Curtains, MP4 Player, E Cigarette, Wedding Dresses, Hearing Aids, eBook Reader, Tattoo Machines, LED Light Bulbs, Bluetooth Stereo Headset, Holiday Gifts, Security Camera and Games Accessories and Hobby Gadgets.  
Amantin
Share to: Facebook Twitter MSN linkedin google yahoo 2# 



Rank:Diamond Member!

Score:625
Posts:625
Registered:07/10/2012
Time spent: 23 hours

RE:Vath Koreshi
(Date Posted:13/10/2012 00:19)

REQUIEM PER VATH KORESHIN NE 70 - VJETORIT E LINDJES




Shkrimtari, Letërsia dhe Koha



Emri dhe vepra e Vath Koreshit zënë padyshim një vend në merituar në fondin e artë të krijimtarisë më elitare të letërsisë shqipe në kapërcyell të dy epokave. Të paktë janë ata shkrimtarë që me vlerat që mishëron vepra e tyre, arrijnë të përballojnë sfidat e seleksionuese në përqasje me prirjet dhe drejtimet letrare që shoqërojnë procesin evolutiv e të pandalshëm të ndërrimit të shekujve.
Me veprën e Koreshit letërsia jonë kombëtare dhe shoqëria shqiptare shënon një kulm, një nivel të ri zhvillimi intelektual dhe emancipimi shpirtëror. Tek ai më mirë se tek cilitdo autor tjetër, vihen re qartë ndikimi i drejtpërdrejtë që pati nga letërsia e traditës, kultivimi i saj në forma të reja në përqasje me frymën e kohës, duke depërtuar në hapësira të tjera jashtë barrierave të ndryshme estetike dhe ideologjike që ngrinte sistemi totalitar. Këtu vlen të përmenden vepra e tij të njohura si romanet Mars, Mali mbi kënetë, apo novelat Dasma e Sakos, Haxhiu i Frakullës, Balada e Kurbinit, si edhe vëllimi me tregime Kur zunë shirat e vjeshtës etj.
Në përgjithësi vepra e Koreshit, sidomos ajo e botuar pas viteve 90" periudhë kur Shqipëria u përfshi nga lëvizjet e mëdha social-politike, ashtu si edhe shumë vende të tjera të Evropës Lindore, mund të themi se krahas veprës së Kadaresë, proza e Koreshit ishte arti dhe letërsia tjetër që u përgjigjej synimeve, shijeve estetike, si edhe gjykimit të ashpër të kritikës dhe të publikut të gjerë këtej dhe matanë kufirit, për një art dhe letërsi të vërtetë, ku vërehej shkëputja nga format tradicionale dhe arkaike të të shkruarit, jashtë skematizmit kompozicional, i cili për fat të keq vazhdonte të kultivohej dhe të përhapej si një epidemi edhe në krijimtarinë e mjaft autorëve të tjerë shqiptarë të cilët vazhdonin të shkruanin edhe pas rënies së komunizmit, duke e kthyer këtë të fundit në një profil tjetër simetrik me modelet pararendëse, nga Letërsia e Realizmit Socialist në Letërsinë e Realizmit Antisocialist, si sintezë e papajtueshmërisë dhe mospërshtatjes me stadet bashkëkohore për lëvrimit e një letërsie ndryshe, në përputhje me kërkesat e kohës. Duhet të kihet parasysh që ishte tejet e vështirë për një shkrimtar të njohur, me fizionomi krijuese e stil të konsoliduar, që vepra e tij tashmë të përcillte vlera dhe prurje të reja si në anën stilistikore, në atë semantike si edhe në mesazhin që do të përcillte kjo vepër në përputhje me aspiratat e epokës që po lindëte, duke ndikuar në këtë mënyrë në thyerjen e mentalitetit që ekzistonte në ato vite, në një vend ku patriarkalizmi dhe kufizimet ideologjike patën formuar tek individi një karakter solid e të papërshtatshëm me vizionet dhe principet bazë të një shoqërie të lirë. Për rrjedhojë, në këto rrethana vepra, e Koreshit na shfaqet e plotë, dinamike, e mbrujtur me frymë postmodernise dhe njëkohësisht, duke shfaqur dendur elementë thelbësorë të identitetit kombëtar. Kjo vepër u bë në të njëjtën kohë bartëse e mendësisë përparimtare dhe e prirjeve për ndryshim që kërkonin të gjenin mishërim në artin e shkruar shqiptar duke ruajtur në të njëjtën kohë fizionominë, origjinalitetin dhe dallueshmërinë etnike që e karakterizonte kundrejt letërsive të tjera, qofshin ato ballkanike, europiane apo botërore.
Në këtë mozaik të ndërtuar mbi bazën e faktorëve të sipërpërmendur do të përmendnim veprat e tij kryesore si romanet Requiem për një Grua, Ulku dhe Uilli, Një Grua me të Verdha në Pyllin e Budës, Çafka si edhe përmbledhjen me novela Konomea.
Gjithashtu ylli i Vath Koreshit, spikat ndjeshëm edhe në fushën kinematografike. Është bërë si refren tashmë fraza në të cilën Vath Koreshi cilësohet me të drejtë si mjeshtri i skenarit në Shqipëri. Padyshim që Koreshi është ndër ata kineast, të cilët hodhën bazat dhe lëvruan me sukses gjininë e skenarit e cila ndryshe nga letërsia, deri në atë kohë kur doli kjo plejad krijuesish, mund të themi me bindje të plotë dhe bazuar në fakte konkrete se në Shqipëri nuk kish patur një traditë të mirëfilltë mbi të cilën të ndërtoheshin modele të reja në përputhje me frymën dhe me kërkesat e kohës.
Koreshi është prijëtari dhe modeli më i përkyer i krijimit të kësaj tradite të suskseshme në Kinematografinë Shqiptare por njëkohësisht, edhe një ndër figurat kryesore në këtë zhanër, i cili pas një përvoje të gjatë dhe të sukseshme në këtë fushë, mundi të ridimensionojë format dhe koncepet që ekzistonin për mënyrën e të shkruarit dhe të pasqyruarit të realitetit shoqëror shqiptar që nga zanafilla e tij e deri në ditët e sotme në mjaft nga veprat më të suksesshme artistike dhe kinematografike në Shqipëri.
Vlen për t'u theksuar se Vath Koreshi si personalitet i shquar i kulturës kombëtare, dha një kontribut të vyer në reformimin dhe konsolidimin e mëtejshëm të pluralitetit të mendimit dhe forcimit të frymës demokratike në politikën shqiptare. Ai ishte një ndër ata intelelektualë të cilët nuk qëndruan indiferentë ndaj ndryshimeve të mëdha shoqërore dhe politike që po zhvilloheshin në Shqipëri, përkundrazi ky brez krijuesish me potencialin intelektual që bartnin në vetvete dhe popullaritetin që gëzonin në publikun e gjerë të jetës së vendit, ushtruan një ndikim të ndjeshëm për krijimin e një klime demokratike dhe të përparuar në kordinancë me normat morale e juridike, drejtimet politike si edhe me aspirimet intelektuale që përsilleshin nga vendet e ndryshme europiane.
Në këtë kontekst, theksoj, se tanimë vepra dhe figura e Vath Koreshit, kontributi dhe roli i jashtëzakonshëm që ai luajti në përsosjen dhe konsolidimin e mëtejshëm të këtyre tri komponetëve të rëndësishëm e aq të domosdoshëm për stadet e zhvillimit të një shoqërie, në mënyrën e pasqyrimit objektiv të procesit të saj në kalimin nga epoka feudale, në atë totalitare dhe së fundmi në epokën moderne, janë veçori kyçe që e sendërtojnë imazhin e këtij personalitetit të shquar në dimensionet e duhura, mbi të cilat ai ngrihet.
Le të jetë ky shatëdhjetvjetor i lindjes së tij si pikënisje për hulumtimin dhe botimin e veprave studimore që kanë të bëjnë me evidentimin dhe vlerësimin e vlerave të jashtëzakonshme që bart kjo figurë shumë dimensionalëshe e cila ka qenë një ndër faktorët kryesorë, të zhvillimit dhe integrimit të Kulturës Shqiptare si pjesë e së tërësishmes në kulturat dhe hapësirat ndërkombëtare.

Ermir NIKA
usertype:1 tt= 0
Amantin
Share to: Facebook Twitter MSN linkedin google yahoo 3# 



Rank:Diamond Member!

Score:625
Posts:625
Registered:07/10/2012
Time spent: 23 hours

RE:Vath Koreshi
(Date Posted:13/10/2012 00:19)

Vath Koreshi
(poezi)




DITËT ME BRESHËR

Në TV, në mbrëmje,
asgjë në prognozat e ditës për nesër,
Për reshjet me breshër.
Nga ç’lloje resh, nga ç’mot dimëror,
vijnë këto reshje as shi, as borë?
E pakapshme nga asnjë stacion meterologjik,
e di që si breshëri do të vish një ditë.

SHPESH TI S’DI SE Ç’BËN

S’është e thjeshtë të dish të bësh.
Shpesh ti s’di se ç’bën e dashur!
Ç’doje që ishe ngritur si në ethe,
ç’doje që vije ashtu tek unë?
Kishe këputur ca lule në kopësht,
kishe ndërruar tualet e krehje flokësh,
kishe marrë me vete dy sy të shndritshëm plot mall.
Në jakën e xhaketës në vend të një luleje,
kishe vënë një sqep skifteri xanxar.
Ah, s’ishe as grua, as vajzë e vogël atë çast,
ishe një hutim plot ditë e gaz.
Ishe një shpirt i mbushur me frikë,
një zemër drithëruese me natë e me dritë.
Eja pra, të thashë, mbështetma kokën tani,
mbushmi supet me ujëvarën e flokëve,
dhe puthmë nëse erdhe për të më puthur,
dhe çelma shpirtin, nëse erdhe për të ma çelur.
usertype:1 tt= 0
Amantin
Share to: Facebook Twitter MSN linkedin google yahoo 4# 



Rank:Diamond Member!

Score:625
Posts:625
Registered:07/10/2012
Time spent: 23 hours

RE:Vath Koreshi
(Date Posted:13/10/2012 00:20)

Vath Koreshi




FRAGMENTE NGA ROMANI "ÇAFKA"







-----------------------------
Përsëri ajo çafkë! çudi!
Ai u mbështoll me palën e pizhamës, mbështeti bërrylat në tavolinën e shkrimit dhe hodhi sytë matanë dritares, nga ana e kopshtit të vjetër. Shuhej drita e ditës nëpër drurë dhe atij i qe bërë, për një çast, sikur kishte parë, në një ditë të largët, hijezën e një gruaje me profil të hollth e të mprehtë, një nga ato krijesat si të harruara, që rrinte pranë një Duty Free Shop-i në aeroportin "Nënë Tereza" të Tiranës dhe, me një dritë që i qe ndezur në sy, e bënte t'i dukej sikur shihte fluturimin e një çafke të bardhë, që vejevinte nëpër një qiell të kthjellët e të rimtë.
Herë-herë gruaja i hidhte nga vendi ku rrinte ca shikime, që atij i ishin dukur sikur e shtypnin me peshën e dritës, me diçka që ai e ndiente fizikisht në nënlëkurën e fytyrës, madje edhe në qerpikët dhe në retinat e syve të tij. I kishte ndodhur kjo gjë dikur, shumë vite më parë, kur një grup shkrimtarësh shkonin në një takim ndërkombëtar jashtë shtetit dhe kur ai e kishte parë atë grua dhe kishte thënë se ndoshta ishte ndonjëra nga poetet, që ishte bashkë me ta. Por kishte thënë edhe se mund të mos ishte ndonjë poete, por ndonjë person tjetër, që ndodhej aty rastësisht. Sikur e kishte parë diku, por edhe sikur nuk e kishte parë. Ajo kishte edhe një shoqen e vet pranë, një ezhan me profil të hollth e të mprehtë, e cila e shikonte gjithashtu vëmendshëm dhe heshturazi. Atëherë, duke dashur t'i jepte një shpjegim shikimit të tyre, kishte thënë se e vërenin ashtu nga kurioziteti. Për shkak se ai humbte për një kohë të gjatë nga sytë e njerëzve dhe rrallë shihej me atë kapelen e tij alla soj, me shallin e verdhë me pikla, që e shtillte rreth qafës, dhe me atë heshtjen e tij si prej murgu. Legjenda, siç e quanin për shkak të famës dhe të manierave të veçanta të të veshurit dhe të të sjellurit, ishte tani një njeri i harruar pothuaj krejtësisht. Qe bërë i gjallë vetëm kohëve të fundit me një libër të ri të titulluar "Netët me Kabalën", i cili kishte bërë goxha zhurmë dhe ato me siguri e dinin se ai ishte autori. Për atë shkak, kishte thënë, për shkakun se i grishte kurioziteti ndaj një njeriu të harruar, që ja se ku u qe shfaqur si rastësisht në atë aeroport! I kishte prekur zemrën kjo gjë, mbasi ishte një kohë, kur askush nuk kujtohej më për të. Madje një gazetë kishte shkruar se kishte vdekur. Kishte thënë se ishte vrarë nga një plumb në mes të bulevardit, ku ishte ndodhur rastësisht mes një sherri me armë, kurse në të vërtetë ja se ku e kishin të gjallë para syve, me atë kapelen si lëvozhgë pjepri, të ngrysur, të vrerët. Për atë shkak, kishte thënë, dhe për asgjë tjetër ato gra e shikonin në atë mënyrë. Kishte dashur ta kalonte atë çast si pa e pasur mendjen, për shembull, të nxirrte qesen e duhanit dhe të dridhte një cigare "të trashë sa një këmbë keci", siç thoshte Utili.
Ashtu kishte bërë, e kishte nxjerrë lëkurçen me gërxhall të grirë dhe kishte nisur të dridhte një macurr të trashë e të shtrembër dhe, ndërsa mundohej ta shtillte letrën dhe ta ngjeshte mes gishtave, ndiente se dora i ishte ngathur dhe kjo do të thoshte se s'ishte edhe aq e thjeshtë të hiqej sikur ishte i qetë. Kishte dashur t'i ikte shikimit të saj, por pikërisht në atë çast kishte ndier se fytyrën ia kishte rrahur një dallgë gjaku dhe më pas sikur kishte dëgjuar një klithmë çafke dhe mandej e kishte parë atë shpend, tek i kishte kaluar si vetëtimë para syve!
Ishte pikërisht një si çafkë që fluturonte, çudi!

***

Edhe herë tjetër i kishte ndodhur një gjë e tillë. Kishte qenë një natë me erë, në një qytet me ndërtesa të vjetra rreshtuar në të dyja anët e lumit, kredhur në një mjegull të përhime, dhe mes tyre, në hapësirën mes dy lagjesh të gurta, ku rridhte një lumë nëpër natë, kishte parë si kishte dalë nga nënura me harqe një çafkë, që kishte fluturuar me klithma vetmitare mes asaj fantazmagorie muresh e çatish të errëta, pa rend e rresht të atij qyteti, i cili ishte pothuaj i tëri në gjumë dhe, si për ta bërë edhe më të ankthshme atë natë me atë shpend, kishte dëgjuar se vinte nga diku, nga hapësirat e errëta, një elegji me saks e Gershëinit. Sikur e shihte të gjallë portretin e saksafonistit, një djali të mprehtë e të zeshkët, me flokë të zinj në blu, tek i binte saksit dhe shikonte, tej një shtegu të ngushtë me ndërtesa të ulëta e me kalldrëme të skalitur me gurë bojëhiri, udhëzën që ngjitej lart lagjes xip me godina të ngjitura me njëra tjetrën dhe ajo udhëz, që niste e ngjitej aty, të çonte te një shtëpi me një avlli me saksi krizantemash të bardha, vënë radhë-radhë mbi mure dhe, pak më sipër krizantemave, ishte një dritare me kanata druri, të cilat qenë të hapura dhe nga brenda tyre, në terrin e dhomës, shikonte qytetin grimurrëm një vajzë në kapërcyell të moshës. Mbështjellë me një robëdëshambër blu dhe me një tufëz floku që i tundej nga era e lagësht, atij i bëhej se ajo, ashtu si edhe ai, mundohej të dallonte çafkën që fluturonte, duke nisur nga ura, ku feksnin ca drita të kuqërremta, gjersa shkonte e humbte në skajin e tejmë, ku lumi merrte kthesën e futej në qytet. Pastaj ajo çafkë vinte sërish dhe një herë atij i ishte bërë se i kishte kaluar aq afër, sa i kishte dalluar sytë si rruaza të zeza dhe sqepin kur e kishte hapur për të klithur. Sidomos nuk kishte mundur të ndahej nga dritarja e hotelit me kanata druri të hapura për shkak të asaj elegjie të Gershëinit, që i kujtonte çastin kur qenë parë për herë të parë atë mbrëmje në hollin e ftohtë e gjithë igrasi të teatrit të atij qyteti. Kishte qenë koha kur kishin mbaruar provat dhe gjithë trupa kishte ikur dhe kishin mbetur në holl vetëm ata të dy, ajo dhe regjisori. Rrinin në një qosh, nën një llambadar nga binte drejt e në profilet e tyre një dritë e kuqërremtë, përndizej ajo feksje mbi pallton e saj me jakë të gëzoftë dhe me shall të lidhur rreth fytit, që në atë mënyrë ngjante ndoshta si një Kleopatër që shikonte Cezarin dhe atij nuk i ishte bërë të largohej, siç qe nisur për t'u mbyllur në hotelin e ftohtë të atij qyteti, por kishte shkuar tek ata, tek regjisori dhe tek ajo, dhe regjisori ia kishte prezantuar. Tani atij i kujtohej se sytë e saj kishin diçka të vagullt, një dritë të gjelbërt a të smeraldtë si jashtë fokusit dhe, tek e shikonin me një këndellje të veçantë ndoshta për shkak të famës, ata sikur erreshin edhe më nën hijen e qerpikëve të gjatë. Kishte qenë një përshtypje që nuk i ishte ndarë nga mendja gjatë gjithë asaj darke, te kishte ndenjur bashkë me të në një restorant, i cili ndodhej në një ndërtesë të gurtë si te ikona Ringjallja e Shën Llazarit. Tek hanin darkë, atij i kishte bërë përshtypje zëri i saj si dhe frushullima e rrobave me një krisje feminiteti dhe pastaj, si qenë ndarë dhe ajo i kishte treguar se ku banonte, atë nuk e kishte zënë dot gjumi dhe ja se ku qe shfaqur ai saks me një elegji të Gershëinit dhe ai kish dalë në ballkon të hotelit, kishte hedhur sytë nëpër fantazmagorinë e qytetit, kishte gjetur dritaren e saj dhe kishte zënë ta mundojë përfytyrimi, tek i bëhej sikur ngjitej nëpër kalldrëmin që të çonte tek shtëpia e saj, sikur trokiste në kanatin e shurdhuar nga igrasia, ajo zbriste dhe i hapte derën dhe, tek e mundonte ky përfytyrim, përpiqej të kapte fluturimin e asaj çafke mbi lumin e kredhur në mjegull, në një reis që shkonte nga vendi ku merrte kthesën lumi e futej mes dy lagjeve të qytetit e deri te ura, me atë shënjim të kuqërremtëkaftë të dritave që pikëllonin mbi të...

milosao.org


(Message edited by Amantin On 13/10/2012 00:21)
usertype:1 tt= 0
<<Previous ThreadNext Thread>>
Page 1 / 1    
New Topic New Poll
Sign Up | Create | About Us | SiteMap | Features | Forums | Show Off | Faq | Help
Copyright © 2000-2019 Aimoo Free Forum All rights reserved.

Get cheapest China Wholesale,  China Wholesale Supplier,  SilkChain 丝链to be a retailer is easy now.
LUFFY